Çinli atlet dünya şampiyonu oldu Avustralyalı rakibi podyuma çıkmadı!

FINA Dünya Şampiyonası'nda erkekler 400 metre serbestte Çinli yüzücü Sun Yang, üst üste dördüncü kez dünya şampiyonu oldu. Yang'a 2016'dan bu yana "sahtekar dopingci" diyen Avustralyalı yüzücü Mack Horton yarışta ikinci olurken podyuma çıkmadı. Peki bu kriz nasıl başlamıştı?

Eklenme Tarihi: 22 Temmuz 2019

Güney Kore’nin Gwangju kentinin ev sahipliği yaptığı 18. FINA Dünya Şampiyonası’nda merakla beklenen erkekler 400 metre serbest finalinde Çinli sporcu Sun Yang, 3:42.44’lük derecesiyle altın madalyanın sahibi oldu. Avustralyalı yüzücü Mack Horton 3:43.17 ile ikinci, İtalyan Gabriele Detti ise İtalya rekoru kırarak 3:43.23 ile üçüncü oldu. Ancak spor dünyasının yarışa gözünü çevirmesinin sebebi farklıydı. Sözcü bu gerginliğin geçmişini derledi...

Doping yapmakla suçlanan Sun Yang ile her fırsatta sosyal medyada Yang’ı eleştiren Horton bu yarışta bir araya geldi ve Horton, yarış sonunda tepkisini podyuma çıkmayarak ve üç madalya sahibinin birlikte poz vermesi gereken klasikleşmiş karelerde yer almayarak gösterdi. Yang, yaptığı açıklamada “Avustralyalı atletin hoşnutsuzluğu var ve bana karşı kişisel hissettiği bir şeyler var, farkındayım. Bana saygısızlık yapmasında sorun yok ama beni üzen Çin’e saygısızlık yapması” dedi.

Horton ise “Hüsran… Ve hangi açıdan hüsran olduğunu biliyorsunuz. Yaptıkları ve sürecin nasıl yönetildiği benim şu an söyleyeceğim her şeyden daha açık bir şekilde ortada duruyor” ifadelerini kullandı. Peki, Horton’un bahsettiği “Yaptıkları ve sürecin nasıl yönetildiği” ifadesi ne anlama geliyor? Konuyu açmakta fayda var…

Tartışmanın kaynağı ne?

Üst üste dördüncü kez 400 metre serbestte dünya şampiyonu olan Sun Yang’ın şüpheli olarak görülmesi ve zaman zaman diğer yüzücüler tarafından suçlanmasının sebebi 2014’te aldığı yasaklı madde kullanımı cezasına dayanıyor. Çün Yüzme Federasyonu, yasaklı madde “trimetazidin” kullandığı gerekçesiyle Yang’a 3 aylık bir ceza vermişti. Yang, 2008’den bu yana muzdarip olduğu kalp çarpıntısı sebebiyle doktorunun yazdığı ilaçta trimetazidin bulunduğunu söylese de 3 aylık cezadan kurtulamadı.

Dünya Anti-Doping Ajansı (WADA), Çin Anti-Doping Ajansı’nı (CHINADA) verilen cezayı az bularak uyarsa da daha sonra yetkisi olmasına rağmen konuyu CAS’a (Spor Tahkim Mahkemesi) taşımadı. 2015’te Dünya Yüzme Şampiyonası esnasında Brezilyalı kadın yüzücü Larissa Oliveira’yla tartışması ve Brezilya cephesinin darp iddiaları Yang’ı bir kez daha gündeme getirdi. FINA ise açılan soruşturmada Yang’ı akladı.

2016’da Horton-Yang tartışmasının fitili ateşlendi!

Rio 2016 Yaz Olimpiyat Oyunları’nda erkekler 400 metre serbest yarışı öncesinde Horton ve Yang arasındaki sürtüşme de resmen başlamış oldu! Horton; Yang’ın ısınma bölümünde konsantrasyonunu bozmak için kendisine su attığını iddia etti. Yang iddiaları kabul etmedi ancak Horton, 2014’ten bu yana Avustralya basını tarafından doping cezası süreciyle ilgili ağır bir dille eleştirilen Yang’a o günden itibaren “sahtekar dopingci” demeye başladı.

Olaya Avustralya basını da müdahil olup çok sert yazılar yazılınca Çin de bu tartışmaya dahil oldu ve adeta diplomatik bir kriz doğdu! Çin Olimpiyat Komitesi, Horton’dan resmi bir özür talep etti ve ifadelerin Avustralya ve Çin arasındaki spor ilişkilerini zedeleyici ifadeler olduğunun altını çizdi. Ancak ne Horton ne de Avustralya cephesinden bir özür geldi. Çin basınında o süreçte hem Avustralya’yı hem de Avustralyalı atletleri hedef alan sert yazılar yer aldı.

İddiaların zirvesi: 2019!

Ocak 2019’da ise bir iddia gündeme bomba gibi düştü! 4 ve 5 Eylül 2018’de Sun Yang ve ekibinin, anti-doping testi için gelen görevlilerin önünde kan örneklerinin yer aldığı vialleri (örneklerin yer aldığı küçük cam şişeler) çekiçle parçaladıkları The Sunday Times tarafından iddia edildi. Yang’ın avukatları iddiaları reddetti ve The Sunday Times’ı dava açmakla tehdit etti. FINA 3 Ocak 2019’da kan örneği almaya giden hemşirenin gerekli evraklarının bulunmadığını ve “ne olduğunu asla bilemeyeceklerini” öne sürerek Sun Yang’dan yana bir tavır aldı. Sun Yang, FINA’nın anti-doping panelinde yaptığı savunmasında kan örneği vermeyi reddettiğini kabul etti ancak bu yarış takvimi dışında yapılmak istenen testi gerçekleştirmek için kendisine gelenlerin akreditasyonundan şüphelendiğini belirtti.

WADA ise bu kez FINA’nın kararına karşı çıktı ve konuyu CAS’a taşıdı. Eylül ayında Sun Yang’la ilgili dava görülecek. Dava sonunda Sun Yang’a Tokyo 2020 yolu kapanabilir hatta ömür boyu men cezası çıkabilir.